Αναδεικνύεται η παλαιοντολογική συλλογή Σιάτιστας

Την παλαιοντολογική συλλογή Σιάτιστας Κοζάνης θα μπορεί το κοινό να επισκέπτεται σε λίγους μήνες, σε χώρο του ανακαινισμένου Τραμπάντζειου Γυμνασίου.

Η δημιουργία της συλλογής ξεκίνησε το 1906 με πρωτοβουλία εκπαιδευτικών του σχολείου αυτού και τη συνδρομή της τοπικής κοινωνίας. Πρόκειται για μια ενδιαφέρουσα συλλογή απολιθωμάτων τα οποία βρέθηκαν στη γύρω περιοχή, μεγάλο μέρος των οποίων προέρχονται κυρίως από προβοσκιδωτά (μαστόδοντες, μαμούθ και ελέφαντες) τα οποία έχουν πλέον εξαφανιστεί.

Η έκθεση θα περιλαμβάνει μοντέλα τα οποία είναι ακριβείς επιστημονικές παραστάσεις, βασισμένες στα απολιθωμένα λείψανα των ζώων, και αποτελούν έργο του Ολλανδού καλλιτέχνη Remie Bakker, υπό τις οδηγίες της αναπληρώτριας καθηγήτριας του Α.Π.Θ. Ευαγγελίας Τσουκαλά και του Dick Mol, συνεργάτη του Μουσείου Φυσικής Ιστορίας (Natuurhistorisch Museum) του Ρότερνταμ στην Ολλανδία.

Κεντρικό έκθεμα είναι ένα μοντέλο (σε κλίμακα 1:3) το οποίο αναπαριστά τον ελέφαντα με τους ίσιους χαυλιόδοντες (Elephas antiquus), είδος το οποίο ζούσε στη Βόρεια Ελλάδα στη διάρκεια του Πλειστόκαινου. Παράλληλα, με τη συνδρομή γραφικών αναπαραστάσεων οι επισκέπτες θα έχουν σαφή εικόνα αυτών των εξαφανισμένων ζώων, ενώ θα εξηγούνται και οι λόγοι εξαφάνισής τους από την Ευρώπη.

Τραμπάντζειο Γυμνάσιο Σιάτιστας - Σύντομο ιστορικό
Το Τραμπάντζειο Γυμνάσιο Σιάτιστας ιδρύθηκε το 1888 από τον απόδημο Σιατιστινό, έμπορο σιτηρών από τη Ρουμανία, Ιωάννη Τραμπαντζή.

Προικοδοτήθηκε για τη λειτουργία του από τον ιδρυτή του, αφού δεν υπήρχε χρηματοδότηση από κανένα επίσημο φορέα. Άλλωστε, η περιοχή όπως και ολόκληρη η Μακεδονία την εποχή εκείνη ήταν κάτω από Οθωμανική διοίκηση.

Στο Τραμπάντζειο Γυμνάσιο δίδαξαν σπουδαίοι εκπαιδευτικοί, που πέρα από τα εκπαιδευτικά τους καθήκοντα, παρουσίασαν σπουδαίο ερευνητικό και συγγραφικό έργο.

Στοιχεία από: Η Ναυτεμπορική

Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο: Υπάρχουν τα απαραίτητα κονδύλια για το Μητροπολιτικό Πάρκο Ελληνικού

Το πραγματικό κόστος κατασκευής ενός ''πράσινου'' Μητροπολιτικού Πάρκου στο Ελληνικό ανέρχεται σε € 47 εκατομμύρια υπολογίζοντας τα έργα πρασίνου στο τμήμα που είναι σήμερα διαθέσιμο για φυτεύσεις και διαμορφώσεις. Για όλη την έκταση το αντίστοιχο κόστος φτάνει τα € 101 εκατομμύρια.

Τα στοιχεία αυτά προέκυψαν από την τελική φάση της μελέτης για το χώρο τού πρώην αεροδρομίου, την οποία πραγματοποίησε το Εργαστήριο Αστικού Περιβάλλοντος του Εθνικού Μετσόβιου Πολυτεχνείου (Ε.Μ.Π.) για λογαριασμό των δήμων Αλίμου, Γλυφάδας και Ελληνικού-Αργυρούπολης.

Όπως ανέφερε σήμερα σε συνέντευξη Τύπου ο επιστημονικός υπεύθυνος της μελέτης επίκουρος καθηγητής κ. Ν. Μπελαβίλας, τα έξοδα συντήρησης, καθημερινής φροντίδας και φύλαξης τού πάρκου εκτιμώνται κατά την ολοκλήρωση της πρώτης φάσης στα € 5 εκατομμύρια ανά έτος ενώ, στη δεύτερη φάση, για το σύνολο της έκτασης στα € 10 με € 12 εκατομμύρια ανά έτος. Ωστόσο, σύμφωνα με τον κ. Μπελαβίλα ''είναι παράλογο να πιστεύει κανείς ότι το συνολικό έργο θα ολοκληρωθεί σε πέντε χρόνια, παρότι τουλάχιστον η μισή έκταση μπορεί να ανοίξει στο κοινό άμεσα και να αρχίσει να πρασινίζει, όπως έγινε και με το πρώην αεροδρόμιο Tempelhof του Βερολίνου τον Μάιο 2010''.

Όπως είπε χαρακτηριστικά ο καθηγητής, ο Εθνικός Κήπος ολοκληρώθηκε σε 100 χρόνια, το Πεδίο του Άρεως περίπου σε 50. Το ίδιο και τα άλση της Καισαριανής, του Λυκαβηττού, του Φιλοπάππου. Το ίδιο συνέβη με τα δυτικοευρωπαϊκά και βορειοαμερικανικά πάρκα. ''Στην περίπτωση της Αθήνας χρειάζεται να οργανώσουμε ένα σχέδιο με ορίζοντα 10 – 20 χρόνων'', επεσήμανε.

Τα απαραίτητα κονδύλια για τη δημιουργία και συντήρηση του Πάρκου, σύμφωνα με τη μελέτη, υπάρχουν. Ακόμη και με βάση τις υπάρχουσες προβληματικές συμβάσεις των ολυμπιακών και άλλων εγκαταστάσεων του Ελληνικού και του Αγίου Κοσμά, ''αν υπήρχε ορθή διαχείριση και συνέπεια πληρωμών, το πάρκο θα είχε υλοποιηθεί ήδη και θα είχαν εξασφαλιστεί σε βάθος χρόνου τα έξοδα λειτουργίας του'', τόνισε ο κ. Μπελαβίλας.

Όπως υπογραμμίζεται στη μελέτη, τα συνολικά έσοδα τα οποία επρόκειτο να εισπραχθούν μεταξύ των ετών 2004-2010 ανέρχονται σε € 87,3 εκατομμύρια. Από αυτά δεν εισπράχθηκαν € 40,1 εκατομμύρια ενώ ταυτόχρονα ξοδεύτηκαν € 28,2 εκατομμύρια. ''Αν τα έσοδα εντάσσονταν ως εθνική χρηματοδότηση στα ευρωπαϊκά έργα πρασίνου για την Αθήνα, με τη συνήθη αναλογία εθνικής - ευρωπαϊκής χρηματοδότησης 25% - 75%, σε βάθος 15ετίας μπορούσαν να γίνουν έργα πρασίνου προϋπολογισμού της τάξης 1 δις ευρώ. Θα μπορούσαν δηλαδή, και μπορούν ακόμη, να κατασκευαστούν 2 με 3 πάρκα μεγέθους Ελληνικού καθώς και όλο το σύστημα πάρκων και πράσινων χώρων του Λεκανοπεδίου'', σημείωσε ο κ. Μπελαβίλας.

Οι μελετητές του Ε.Μ.Π. μεταξύ άλλων προτείνουν:

- τη δημιουργία ενός μεγάλου ανοιχτού αθλητικού πόλου μητροπολιτικής εμβέλειας το οποίο μπορεί να υλοποιηθεί κυρίως με τη συγκέντρωση των εγκαταστάσεων του Αγίου Κοσμά εντός του υφιστάμενου αθλητικού πόλου, την αποφόρτιση των παράκτιων εγκαταστάσεων και δημιουργία ναυταθλητικού κέντρου στην Ολυμπιακή μαρίνα,

- τη δημιουργία ενός κέντρου πολιτισμού, εκπαίδευσης και έρευνας στην περιοχή του πρώην Δυτικού Αεροσταθμού,

- την ανάπτυξη και ένταξη στο πάρκο, του Ελληνικού Κέντρου Θαλασσίων Ερευνών,

- τη δημιουργία Ενυδρείου κατά το πρότυπο τού ''Θαλασσόκοσμου'' της Κρήτης,

- τη δημιουργία Αρχαιολογικού Μουσείου για τις μεγάλες αρχαιολογικές συλλογές του Σαρωνικού και των Μεσογείων. Το ιστορικό υλικό της πολιτικής και πολεμικής αεροπορίας που διασώζεται εντός του πρώην αεροδρομίου προτείνεται να αποτελέσει τον πυρήνα του Μουσείου Αεροπορίας και να στεγαστεί στα ιστορικά hangars,

- την επανάχρηση πολλών υφιστάμενων κτηρίων για τη δημιουργία ενός τοπικού κέντρου με κοινωνικού χαρακτήρα χρήσεις (π.χ. παιδικοί σταθμοί, δημοτικά ιατρεία, κέντρα πρόνοιας τρίτης ηλικίας, σχολεία, μικρά γήπεδα, κ.α.) καθώς και για μικρής κλίμακας χρήσεις αναψυχής και εμπορίου,

- για το μεγάλο διατηρητέο κτίριο του πρώην Ανατολικού Αεροσταθμού χρήσεις με σαφείς όρους λειτουργίας (εκθέσεις, συνέδρια, επιστημονικά και καλλιτεχνικά γεγονότα κ.λ.π.).

Πηγή: Το Βήμα

Πλάτη με πλάτη Δίας και Αθηνά στο κέντρο του αετώματος του Αρχαϊκού Ναού της Ακρόπολης των Αθηνών

Έψαξαν ανάμεσα σε 20.000 θραύσματα αρχαίου λίθου για πολλές αιτίες και κατάφεραν πολλά χάρη σε αυτές τις έρευνες. Ανάμεσά τους ήταν και η λύση ενός αινίγματος που απασχολούσε τους ειδικούς σχεδόν έναν αιώνα: ποιος ήταν στο κέντρο του αετώματος του αρχαϊκού ναού ανάμεσα στο Ερέχθειο και τον σημερινό Παρθενώνα στην Ακρόπολη;

Η Αθηνά ή ο Δίας με το τέθριππο άρμα του; O Κωνσταντίνος Κίσσας, τωρινός έφορος αρχαιοτήτων Κορίνθου, ήταν επικεφαλής των εργασιών για τα διάσπαρτα στην Ακρόπολη. Δώδεκα χρόνια τακτοποιούσε και κατέγραφε. Μέσα στο πλήθος των μαρμάρινων κομματιών εντόπισε τη γωνιακή απόληξη του αετώματος του υστεροαρχαϊκού ναού. Με βάση την κλίση του γωνιαίου γείσου (14 μοιρών) μετρήθηκε το ύψος που είχε το τύμπανο του αετώματος, άρα και τα αγάλματα που κοσμούσαν το κέντρο του. Το ύψος του τυμπάνου, που δεν ήταν γνωστό μέχρι σήμερα, είναι 2,46 μ. και το μήκος του 19,70 μ.

Το θέμα του γλυπτού διάκοσμου του ναού είναι Γιγαντομαχία από τη μία πλευρά και σύμπλεγμα λέοντα που κατασπαράσσει ταύρο από την άλλη. Στη Γιγαντομαχία απεικονίζεται η Αθηνά με όπλο την αιγίδα της να μάχεται τον γίγαντα Εγκέλαδο. Ο κ. Κίσσας θεωρεί πως επιβεβαιώνεται η σύλληψη του αείμνηστου Γιάννη Μιλιάδη, εφόρου Ακρόπολης, που στην πρόταση για αναπαράσταση του αετώματος έθετε στο κέντρο τον Δία και την Αθηνά σε αντίνωτη στάση (πλάτη με πλάτη). Το κεφάλι του Διός σώζεται (μέχρι πρότινος) στις αποθήκες του παλιού Μουσείου.

Μιλώντας στο Πανεπιστήμιο Αθηνών για τα νέα πορίσματα σχετικά με την Αρχαϊκή Αρχιτεκτονική της Ακρόπολης, ο κ. Κίσσας ανέφερε ότι η συστηματική έρευνα στους λιθοσωρούς απέδωσε θραύσματα αρχιτεκτονικών μελών σε σχεδόν όλα τα μνημεία. Μόνον ο Παρθενώνας κέρδισε από αυτή την έρευνα 229 κομμάτια. Τα Προπύλαια 71, το Ερέχθειο 10, ο Προπαρθενώνας 129, η Στοά του Ευμένους 65, η Στοά του Ασκληπιείου 7, η Νότια κλιτύ της Ακρόπολης 7, το Ηρώδειο 3, ακόμη και το Ολυμπιείο 16.

Πηγή: Έθνος

Μουσείο Σοκολάτας από την ''Υγείας Παυλίδου'' στις 29 & 30 Ιανουαρίου

Ένα διαφορετικό μουσείο παρουσιάζει η σοκολάτα υγείας Παυλίδη, που γιορτάζει φέτος τα 150 χρόνια της. Στις 29 και 30 Ιανουαρίου δίνει τη δυνατότητα σε μικρούς και μεγάλους να επισκεφθούν το πρωτότυπο μουσείο πίσω από το Εργοστάσιο Παυλίδη.

Μέσα στο Μουσείο, οι επισκέπτες θα έχουν τη δυνατότητα να γνωρίσουν την ιστορία της διάσημης Σοκολάτας από το 1861 μέχρι σήμερα, να αποκτήσουν μία πρώτη ιδέα για το πώς λειτουργεί η γραμμή παραγωγής στο Εργοστάσιο Παυλίδη, να δουν την έκθεση συσκευασιών υγείας Παυλίδη που φοιτητές του Κολεγίου Βακαλό Art&Design δημιούργησαν αποκλειστικά για την επέτειο των 150 χρόνων και να απολαύσουν σοκολατένιες λιχουδιές.

Επιπλέον, οι μικροί επισκέπτες θα έχουν τη δυνατότητα να παίξουν και να απασχοληθούν δημιουργικά σε δραστηριότητες ειδικά σχεδιασμένες από το Ελληνικό Παιδικό Μουσείο.

Με την αφορμή της επετείου, η σοκολάτα υγείας Παυλίδη συνεργάζεται με την Μ.Κ.Ο. ''Ανοιχτή Αγκαλιά'', για να προσφέρει την υποστήριξή της σε παιδιά που πάσχουν από χρόνιες παθήσεις και νοσηλεύονται σε νοσοκομεία.

Έτσι, δημιουργήθηκε ειδική επετειακή συσκευασία, που περιέχει τρεις σοκολάτες υγείας των 100γρ., το 10% των εσόδων της οποίας θα προσφερθεί στην ''Ανοιχτή Αγκαλιά''.

Επίσης, στο χώρο του Μουσείου θα λειτουργεί κατάστημα αναμνηστικών δώρων υπέρ των σκοπών της ''Ανοιχτής Αγκαλιάς''.

Το πρωτότυπο αυτό Μουσείο θα λειτουργήσει στις 29 και 30 Ιανουαρίου ακριβώς πίσω από το Εργοστάσιο Παυλίδη, Πειραιώς 135, Αθήνα, με ώρες λειτουργίας 10:00 το πρωί έως 20:00 το βράδυ.

Το μουσείο θα στηθεί με την υποστήριξη του Δήμου Αθηναίων.

Σοκολατοποιϊα Παυλίδου - Σύντομο ιστορικό

''Κατά τινά παράδοσιν των Μεξικανών, το Κακάον, εξ ου και η Τσοκολάτα, θεωρείται παρ' αυτών ότι έχει θείαν καταγωγήν, διά τούτο και ο Φερδινάνδος Διονύσιος δικαίως λέγει εν τη περί Κακάου πραγματεία αυτού ότι η Τσοκολάτα είναι Αμβροσία την οποίαν ημείς ηρπάσαμεν εκ του Ολύμπου του Μεξικού. Ωσαύτως και ο Λιναίος έχει μέγα δίκαιον ονομάσας ενθουσιωδώς την Τσοκολάταν "τροφήν των θεών, ήτοι θεόβρωμα". Ο δε Μεταστάσιος δι' ιδιαιτέρας ωδής αυτού εξυμνεί την Τσοκολάταν αποδίδων μυρία εγκώμια εις αυτήν. Ωσαύτως και ο Βριλάτος, δι' ιδιαιτέρας συγγραφής αυτού, αναβιβάζει την Τσοκολάταν υπεράνω όλων των προϊόντων και πάσης άλλης τροφής δωρηθείσης παρά του Δημιουργού διά τον άνθρωπον'', έγραφε το 1876, μεταξύ των άλλων, ο Σπυρίδων Α. Παυλίδης, το όνομα του οποίου είναι ταυτόσημο με την ελληνική ιστορία της σοκολάτας, στον πρώτο τυπωμένο τιμοκατάλογο του ''Γλυκισματοποιείου Σ. Παυλίδου και Συν'' (ΕΛΙΑ, 1991).

Το 1840, ο Σπυρίδων Παυλίδης επιστρέφοντας από ένα ταξίδι του στην Ευρώπη, έφερε μαζί του ''έναν χειροκίνητο μύλο του καφέ και τα εξαρτήματα που απαιτούνταν για να προχωρήσει στην κατασκευή της σοκολάτας'' (Δήμητρα Πικραμένου-Βάρφη ''Ο Σπυρίδων Παυλίδης και το Γλυκισματοποιείο του. Τα πρώτα χρόνια της πρώτης ελληνικής βιομηχανίας'').

Ως το περίφημο ταξίδι του είχε ένα δικό του τυπογραφείο στη γωνία των οδών Αιόλου και Βύσσης, στο κέντρο της Αθήνας. Στο ίδιο σημείο ''έστησε'' το Γλυκισματοποιείο του. Το 1852 οι αθηναίοι καταναλωτές της εποχής είχαν τη μοναδική ως τότε δυνατότητα να δοκιμάσουν ένα άγνωστο ''γλύκισμα'' που ο παραγωγός του το ονόμαζε ''τσοκολάτα''.

Το 1858 ο Σ. Παυλίδης αγοράζει τον απαραίτητο εξοπλισμό για τη βελτίωση της σοκολάτας και το 1859 κάνει την εμφάνισή της η ιστορική πλέον σοκολάτα ''Υγείας'', που άμα τη εμφανίσει της κέρδισε και το χάλκινο βραβείο στην Πανελλήνια Εκθεση Γεωργικών & Βιομηχανικών Προϊόντων, που θεσμοθέτησε τότε ο Ευάγγελος Ζάππας.

Υστερα από 13 χρόνια, το 1871, ο εξοπλισμός ανανεώνεται και πάλι και το Γλυκισματοποιείο χρησιμοποιεί το πρώτο ατμοκίνητο μηχάνημα παρασκευής σοκολάτας. Ο απόγονός του Δημήτριος Παυλίδης περιγράφει: ''Το γεγονός εθεωρήθη ως μέγα και ο αθηναϊκός λαός συνωστιζόταν σε ατέλειωτες ουρές μπροστά στο εργαστήριο για να θαυμάσει ή να... τρομάξει με την ατμομηχανή'' (''Η σοκολάτα μας'', τεύχος 2, Μάιος 1961, από το ''Η Σοκολάτα'' της Μυρ.Ακοτάντη, εκδόσεις Τροχαλία).

Και το 1876 ο ιδρυτής καταγράφει με υπερηφάνεια ότι ''ετιμήθη αυτό το κατάστημά μου με δύο πολύτιμα παράσημα, οίον παρά του Μ. Αυτοκράτορος της Αυστρίας, τον Σταυρόν των Ιπποτών του υψηλοτάτου Τάγματος του Φραγκίσκου Ιωσήφ. Έτερον δε παρά του Βασιλέως των Ελλήνων Γεωργίου, τον Αργυρούν Σταυρόν του Σωτήρος''. Την ίδια όμως χρονιά θεμελιώνεται και το εργοστάσιο της οδού Πειραιώς.

Μετά το 1926 αρχίζουν πλέον να εμφανίζονται στην ελληνική αγορά και άλλες βιομηχανίες ανταγωνίστριες της Παυλίδης. Στη διάρκεια της κατοχής το εργοστάσιο επιτάσσεται από τον Γερμανικό στρατό κατοχής, για λογαριασμό του οποίου παράγει μαρμελάδες και φαρμακευτικά είδη. Η μεταπολεμική ανάπτυξη της ελληνικής αγοράς αλλά και γενικότερα της οικονομίας αποτελεί ένα ευνοϊκό περιβάλλον για μια αντίστοιχη εξέλιξη.

Τον Ιούλιο του 1974 η εταιρεία εισήχθη στο Χρηματιστήριο Αξιών Αθηνών. Το 1988, η ιστορικότερη ελληνική ''γλυκιά'' βιομηχανία πέρασε στον ελβετικό όμιλο Jacobs Suchard, έναν από τους μεγαλύτερους πολυεθνικούς ομίλους ζαχαρωδών, σοκολάτας και καφέ στην παγκόσμια αγορά.

Τέλος, το 1993 η Jacobs Suchard συγχωνεύθηκε με την Kraft General Foods Europe. Ετσι δημιουργήθηκε ο όμιλος Kraft Jacobs Suchard, που αποτελεί σήμερα τον μητρικό όμιλο της Jacobs Suchard - Παυλίδης Α.Ε.

Πηγές: In, Το Βήμα

Οβριόκαστρο Κερατέας: Ο ''πόλεμος'' των αρχαίων με τα απορρίματα

Στα όρια του αρχαιολογικού χώρου του Οβριοκάστρου στην Κερατέα έχει χωροθετηθεί από το 2003 από το ΥΠ.Ε.ΧΩ.Δ.Ε. Χώρος Υγειονομικής Ταφής Απορριμμάτων.

Προηγουμένως είχε ζητηθεί η άποψη του Εφόρου Αρχαιοτήτων της περιοχής (Γ.Σταϊνχάουερ), ο οποίος τους είχε πει ότι δεν θίγονται οι αρχαιότητες. Έκτοτε, άνοιξε πόλεμος μεταξύ των αρμόδιων υπηρεσιών του κράτους και του Δήμου Κερατέας, που αντιτίθεται στο έργο. Οι κάτοικοι πήραν τα όπλα και μέχρι στιγμής έχουν καταφέρει να αποτρέψουν την εγκατάσταση του εργολάβου.

Το Οβριόκαστρο είναι κηρυγμένος αρχαιολογικός χώρος από τις 29.12.1995. Βρίσκεται σε ένα λόφο (5 χλμ. από το σημερινό οικισμό της Κερατέας και 10 χλμ. από το Σούνιο) στη Λαυρεωτική. Στο πάνω τμήμα του λόφου σώζονται ερείπια ενός οχυρού (κάστρου). Πιθανολογείται πως κατασκευάστηκε από δούλους τον 2ο αιώνα π.Χ. για την προστασία των μεταλλείων. Στις πλαγιές του λόφου οι αρχαιολόγοι Ευάγγελος και Όλγα Κακαβογιάννη έχουν βρει άφθονα κομμάτια προϊστορικών αγγείων, που ανήκουν στην Τελική Νεολιθική περίοδο (3500-3000π.Χ.), Πρωτοελλαδική (3000-2800π.Χ.) και Μεσοελλαδική (2000-1600π.Χ.).

Η περιοχή δεν έτυχε συστηματικής έρευνας ποτέ. Το τοπίο παραμένει αλώβητο από την αρχαιότητα. Έτσι, δεν φυλάσσεται. Γι΄ αυτό έχει καταστεί πεδίο πλούσιας αρχαιοκαπηλικής δραστηριότητας ήδη από τον περασμένο αιώνα. Αψευδείς μάρτυρες τα εκθέματα (αγάλματα, ανάγλυφα, αγγεία και επιγραφές) σε μουσεία του εξωτερικού. Από το Οβριόκαστρο προέρχεται και ο Κούρος της Κερατέας (1893), που εκτίθεται στο Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο.

Πηγή: Ελευθεροτυπία

Η αρχαία ιστορία της Μαρώνειας στο ανακαινισμένο ''Αρχοντικό Ταβανιώτη''

''Η Μαρώνεια και ο Ίσμαρος από τα προϊστορικά μέχρι τα νεώτερα χρόνια'' είναι το θέμα της μόνιμης έκθεσης αρχαιοτήτων που θα φιλοξενεί το πλήρες ανακαινισμένο ''Aρχοντικό Ταβανιώτη'' στη Μαρώνεια.

Τα εγκαίνια του κτιρίου έγιναν το περασμένο Σάββατο. Το ''Αρχοντικό Ταβανιώτη'' αγοράστηκε και ανακατασκευάστηκε από την πολιτεία και αποτελεί δείγμα της μαρωνίτικης οικιστικής κληρονομιάς, ενώ αποτελεί σημείο αναφοράς, τόσο για τους επισκέπτες όσο και για τους μόνιμους κατοίκους της περιοχής.

Η μυκηναϊκή ιστορία της Θήβας μέσω του λευκώματος ''Το Αρχαιολογικό Μουσείο Θηβών''

Την ιστορική και πολιτιστική πορεία της Βοιωτίας αλλά κυρίως της μυκηναϊκής Θήβας δια μέσου των χιλιετιών προβάλλει το λεύκωμα ''Το Αρχαιολογικό Μουσείο Θηβών'', το οποίο παρουσιάσθηκε από το Κοινωφελές Ιδρυμα Ιωάννη Σ. Λάτση και την Eurobank EFG.

Αρχαιολογικοί θησαυροί που προέρχονται από την παλαιολιθική έως και τη βυζαντινή περίοδο περιλαμβάνονται σε αυτό το βιβλίο των 400 σελίδων, τα κείμενα του οποίου έχει γράψει κ.Βασίλης Αραβαντινός, προϊστάμενος της Θ΄ Εφορείας Προϊστορικών & Κλασσικών Αρχαιοτήτων ενώ η φωτογράφησή τους (671 φωτογραφίες) έχει γίνει από τον κ. Σωκράτη Μαυρομμάτη.

Σημαντικό άλλωστε είναι το γεγονός ότι το Αρχαιολογικό Μουσείο Θηβών βρίσκεται αυτή τη στιγμή υπό ανακαίνιση και ελπίζεται να ανοίξει σύντομα για το κοινό. ''Η επιλογή των αντικειμένων του τόμου δεν έγινε από τις προθήκες ενός έτοιμου και επισκέψιμου μουσείου αλλά από ένα πλήθος ισάξιων και ανόμοιων έργων, ανεκτίμητων κειμηλίων πολιτισμού, πολλά από τα οποία προορίζονται για την εν δυνάμει, και ήδη εν πλήρη εξελίξει, επανέκθεσή του'', ανέφερε χαρακτηριστικά ο κ.Αραβαντινός.

Πηγή: Το Βήμα

Άγγελος Ακοτάντος: ο ζωγράφος που ενέπνευσε τον Δομήνικο Θεοτοκόπουλο?

Ο Άγιος Γεώργιος καβαλάρης σκοτώνει τον δράκοντα

Μουσείο Μπενάκη, Αθήνα

Πόσες πιθανότητες μπορεί να είχε ζωγράφος του 15ου αιώνα στη βενετοκρατούμενη Κρήτη να γίνει διάσημος; Και το πλέον απίθανο: ποιος θα ήταν τόσο ικανός ώστε να εμπνεύσει ζωγράφο του διαμετρήματος του Δομήνικου Θεοτοκόπουλου έναν αιώνα αργότερα;

Μια ιστορία που ξαναγράφεται τεσσερισήμισι αιώνες μετά την εποχή που συνέβη, φέρνοντας θριαμβευτικά στην επιφάνεια έναν ζωγράφο του οποίου το όνομα όχι απλώς είχε χαθεί στον χρόνο αλλά επιπλέον μπερδευόταν με ενός άλλου καλλιτέχνη, θα ξετυλιχθεί από τις 17 Νοεμβρίου στο Μουσείο Μπενάκη.

''Χειρ Αγγέλου. Ένας ζωγράφος εικόνων στη βενετοκρατούμενη Κρήτη'' είναι ο τίτλος της έκθεσης που αποσκοπεί σε αποκατάσταση της αλήθειας στην οποία οδηγήθηκε η κυρία Μαρία Βασιλάκη, καθηγήτρια Βυζαντινής Τέχνης στο Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας και επιστημονική συνεργάτις του μουσείου, ανιχνεύοντας και μελετώντας αρχεία της εποχής. Είναι η πρώτη φορά, λοιπόν, όπου το σύνολο του διασωθέντος έργου αυτού του μυστηριώδους καλλιτέχνη Άγγελου Ακοτάντου παρουσιάζεται στο κοινό. Και η πρώτη επίσης όπου φανερώνεται ότι η προσωπικότητα και η δημιουργία του θα εκτιμηθούν από τον Δομήνικο Θεοτοκόπουλο, ο οποίος θα υπογράψει τα έργα του με τον ίδιο τρόπο: Χειρ Δομηνίκου.

''Είναι σημαντικό ότι ο Θεοτοκόπουλος υπογράφει όπως ο Αγγελος Ακοτάντος'', αναφέρει η κυρία Βασιλάκη. Αναγνωρίζει την αξία του; Διαθέτει την ίδια με εκείνον αυτοπεποίθηση; Θεωρεί ότι βρίσκεται σε παρόμοια κοινωνική θέση με αυτόν; Υποθέσεις μόνο μπορεί να κάνει κάποιος.

Αυτή η υπογραφή όμως λέει πολλά. ''Δεν είναι υπερβολή να πούμε πως ο ζωγράφος Άγγελος ήταν ο Δομήνικος Θεοτοκόπουλος του 15ου αιώνα'', συμπληρώνει, τοποθετώντας εξ αρχής ψηλά τον πήχη: ''Γιατί είναι ο ζωγράφος που ξεφεύγει από την ανωνυμία του χειρώνακτα τεχνίτη του Μεσαίωνα και με την υπογραφή του υπερηφανεύεται για το έργο του. Υιοθετεί δηλαδή μια πρακτική που θα εμφανισθεί έναν αιώνα αργότερα και τον κάνει έναν αναγεννησιακό ζωγράφο πριν από την Αναγέννηση''.

Περισσότερες από 30 εικόνες με την υπογραφή ''Χειρ Αγγέλου'' έχουν διασωθεί, ενώ τουλάχιστον 20 εικόνες μπορούν να αποδοθούν στον ίδιο ζωγράφο. Ως πριν από μερικά χρόνια όμως η επιστημονική κοινότητα θεωρούσε ότι υπήρχαν δύο διαφορετικοί ζωγράφοι, ο Άγγελος και ο Άγγελος Ακοτάντος, οι οποίοι μάλιστα απείχαν μεταξύ τους κατά 150 χρόνια. Χρειάστηκε η μελέτη της διαθήκης του Ακοτάντου που έχει διασωθεί στα Κρατικά Αρχεία της Βενετίας και η επισταμένη έρευνα της κυρίας Βασιλάκη προκειμένου τα δύο πρόσωπα να ταυτισθούν.

Ο Άγιος Φανούριος πατά πάνω σε δράκοντα

Ναός Αγίας Αικατερίνης, Φολέγανδρος

Η διαθήκη ενός φιλανθρώπου

''Διά την παράβασιν του προπάτορος Αδάμ πάντες παρεδόθημεν τω θανάτω και τη φθορά και ουδείς εστίν των ανθρώπων, ος ζήσεται και ουχ όψεται θάνατον. Διά τούτο καγώ ο Άγγελος Κοτάντος ο ζωγράφος, ως άνθρωπος θνητός και υπόχρεως τω θανάτω και μέλλων αποπλεύσαι εν Κωνσταντινουπόλει, διατάττομαι και την εμήν διαθήκην ποιώ εις τα εμά πράγματα και ούτως λέγω...''.

''Κλειδί'' για την έρευνα αποτέλεσε η διαθήκη του ζωγράφου την οποία συνέταξε το 1436 εν όψει ενός ταξιδιού του από τον Χάνδακα, όπου ζούσε, στη Βασιλεύουσα.

''Το πλήθος των εικόνων του, που έχει σωθεί, μας πείθει πως διατηρούσε μεγάλο εργαστήρι ζωγραφικής στον Χάνδακα, όπου θα πρέπει να μαθήτευσαν σπουδαίοι ζωγράφοι του δεύτερου μισού του 15ου αιώνα, όπως ο Ανδρέας Ρίτζος στο έργο του οποίου βρίσκουμε εξελιγμένους τους τεχνικούς τρόπους του ζωγράφου μας'', επισημαίνει η κυρία Βασιλάκη. Αλλα στοιχεία είναι ότι κατείχε το ισόβιο αξίωμα του πρωτοψάλτη, ήταν παντρεμένος και την εποχή που γράφει τη διαθήκη η γυναίκα του περιμένει παιδί.

Είχε δύο αδερφούς, τον Ιωάννη, ζωγράφο επίσης, και τον Θεόδωρο που είναι σχολάρχης. Δατηρούσε σχέσεις με το σιναϊτικό μετόχι της Αγίας Αικατερίνης στον Χάνδακα, όπως φαίνεται από δύο εικόνες του τις οποίες κληροδότησε.

Ηταν εύπορος, φιλάνθρωπος, ενώ το σπίτι και το εργαστήριό του βρίσκονταν πίσω από τη βασιλική του Αγίου Μάρκου.

''Ο Άγγελος Ακοτάντος δεν αποτελεί τυπική περίπτωση συνηθισμένου ζωγράφου. Από όσο είμαστε σε θέση να γνωρίζουμε, βρισκόμαστε μπροστά σε μια από τις ηγετικές καλλιτεχνικές φυσιογνωμίες στον χώρο της Κρήτης κατά το πρώτο μισό του 15ου αιώνα. Αυτό φαίνεται και από τον τρόπο που υπογράφει τις εικόνες του μόνο με το μικρό του όνομα “Χειρ Αγγέλου”'', καταλήγει η κυρία Βασιλάκη.

''Χειρ Αγγέλου. Ενας ζωγράφος εικόνων στη βενετοκρατούμενη Κρήτη''

17 Νοεμβρίου-16 Ιανουαρίου 2011 


Μουσείο Μπενάκη

Κουμπάρη 1, Αθήνα

τηλ. 210-367 1000

Πηγή: To Βήμα

Το Μουσείο Ακρόπολης βραβεύτηκε ως το ''Καλύτερο Μουσείο του Κόσμου'' / Acropolis Museum was awarded as “The Best Museum of the World”

Το βραβείο του ''Καλύτερου Μουσείου του Kόσμου'' απονεμήθηκε στο Μουσείο της Ακρόπολης από τον διαγωνισμό που πραγματοποίησε η Ένωση Δημοσιογράφων Τουριστικών Συντακτών Μεγάλης Βρετανίας.

To βραβείο παρέλαβε χθες το βράδυ, ο Yφυπουργός Πολιτισμού & Τουρισμού κ. Γιώργος Νικητιάδης, εκπροσωπώντας την κυβέρνηση, σε ειδική εκδήλωση που πραγματοποιήθηκε στο Λονδίνο. Ο κ. Νικητιάδης, ευχαρίστησε τους διοργανωτές και όσους συμμετείχαν στην ψηφοφορία, τονίζοντας ότι με την κίνηση τους άνοιξαν την πόρτα για να επιστρέψουν τα μάρμαρα της Ακρόπολης στον τόπο τους.

Ο Υφυπουργός, εξήρε τη σημασία των εξελίξεων αυτών για τον Ελληνικό Πολιτισμό και εκδήλωσε την αισιοδοξία του ότι με την βράβευση αυτή έπεσε και το τελευταίο τείχος, δίνοντας νέα ώθηση στην υπόθεση της επιστροφής των μαρμάρων στην Ελλάδα.

Η βράβευση απέσπασε ευμενή σχόλια σε τηλεοπτικούς σταθμούς της Μεγάλης Βρετανίας, με την επισήμανση ότι το γεγονός δίνει νέα δυναμική στο αίτημα της επιστροφής των μαρμάρων στην Ελλάδα, όπως ανέφεραν βρετανοί σχολιαστές.

English version

Acropolis Museum was awarded as “The Best Museum of the World” during a competition organized by the Journalists’ Union and Tourism Authors of Great Britain.

The State Secretary for Culture and Tourism Mr. George Nikitiadis received the prize on Saturday night during a special reception hosted in London. Mr. Nikitiadis thanked the hosts of the event and all the participants, stating that through this occasion, a new perspective for the return of the Acropolis Marbles in Athens has opened.

Mr. Nikitiadis underlined the importance of the awarding for the Greek Culture and he expressed his optimism that through this award , ''the last wall fell'', giving a new perspective for the return of the Marbles in Greece.

The awarding was broadcasted with positive statements from British journalists at many broadcasting stations in U.K.

Σχετικό άρθρο εδώ / Relevant article here.

Πηγές / Sources: To Vima, Greek Reporter

Η αιγυπτιακή προέλευση του χρυσού των Μυκηνών

Το χρυσάφι που στόλιζε την Κλυταιμνήστρα και τις άλλες καλοκυράδες των Ατρειδών προερχόταν από κοιτάσματα της Αιγύπτου και της Μεσοποταμίας. Ενώ οι δέσποινες της μυθικής Ιωλκού στη Θεσσαλία προμηθεύονταν την πρώτη ύλη για τα περίτεχνα χρυσαφικά τους από περιοχές που διέθεταν χρυσοφόρους ποταμούς, ενδεχομένως από την Κολχίδα. Με λίγα λόγια, Ατρείδες και Αισονίδες ψώνιζαν από άλλες αγορές, είχαν διαλέξει ξεχωριστούς χρυσοχόους.

Στη διαπίστωση αυτή κατέληξαν Γάλλοι επιστήμονες με βάση μια ειδική έρευνα πάνω στα υλικά από τα οποία είναι κατασκευασμένα χρυσά σκεύη και κοσμήματα. Μέσα από αυτή την έρευνα τεκμηριώνονται οι δρόμοι του χρυσού και των σπουδαίων επενδύσεων της εποχής, οι εμπορικές σχέσεις και οι ανταλλαγές αγαθών. Σε ό,τι αφορά τον χρυσό της Ιωλκού, το ζητούμενο, σύμφωνα με την αρχαιολόγο Βασιλική Αδρύμη-Σισμάνη, είναι η επιβεβαίωση του μύθου της Αργοναυτικής εκστρατείας.

Η κ. Αδρύμη, διευθύντρια του Αρχαιολογικού Ινστιτούτου Θεσσαλικών Σπουδών, ασχολείται χρόνια με την προέλευση του χρυσού των κοσμημάτων που βρέθηκαν στον μυκηναϊκό τάφο στο Καζανάκι Βόλου.

Οι χίλιες χρυσές ψηφίδες τους έδειχναν πως είναι πιθανόν να προέρχονται από την Κολχίδα. Γι' αυτό έστειλε δείγμα τους στα εξειδικευμένα εργαστήρια του Μουσείου του Λούβρου, όπου διαπιστώθηκε ότι ο χρυσός είναι ποταμίσιος, ακριβώς όπως και της Κολχίδας. Επίσης, εξετάστηκε σε σύγκριση με αντικείμενα από την αρχαία Κολχίδα (Γεωργία) και βρέθηκαν στοιχεία κοινής, πιθανώς, προέλευσης.
Για την ασφαλέστερη εξαγωγή συμπεράσματος ζητήθηκε ένα μεγαλύτερο δείγμα από τη Γεωργία, το οποίο λόγω του πολέμου και άλλων προβλημάτων δεν μπόρεσε να σταλεί στο Παρίσι.

Ωστόσο, προ καιρού ήρθε συνεργείο του Λούβρου στο Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο και εξέτασε χρυσά από τις Μυκήνες και την ευρύτερη περιοχή της Αργολίδας. Αυτά διαπιστώθηκε πως δεν είναι κατασκευασμένα από ποταμίσιο χρυσό, αλλά από κοιτάσματα της Αιγύπτου και της Μεσοποταμίας.

Οι Γάλλοι επιθυμούν να συνεχίσουν την έρευνά τους σε μυκηναϊκά ευρήματα από την Πύλο.

 

Πηγή: Ελευθεροτυπία

Ανακαλύφθηκαν απολιθωμένα φύλλα φοίνικα 9 εκατομμυρίων ετών στη Γαύδο

Απολιθωμένα φύλλα φοίνικα ηλικίας περίπου εννέα εκατομμυρίων χρόνων ανακαλύφθηκαν στη Γαύδο.

Το στοιχείο αυτό, συμπεριλαμβανομένων των υπολοίπων πλουσίων ευρημάτων που έχουν βρεθεί τα τελευταία χρόνια από ερευνητές του Μουσείου Φυσικής Ιστορίας Κρήτης, αποδεικνύει πως η Κρήτη και το Αιγαίο συνολικότερα αλλά και ο ηπειρωτικός ελλαδικός χώρος ήταν ένας τροπικός τόπος για διάφορα είδη ζώων και φυτών.

Συγκεκριμένα, ερευνητές του Μουσείου Φυσικής Ιστορίας Κρήτης, κάνοντας απολογισμό της δεκαετούς συστηματικής παλαιοντολογικής έρευνάς τους και ανασκαφής, αποκάλυψαν πως ο υποψήφιος διδάκτορας του Πανεπιστημίου Πατρών, Ιωάννης Ζηδιανάκης, το περασμένο καλοκαίρι αποκάλυψε απολιθωμένα φύλλα φοίνικα στη Γαύδο.

Το Μνημείο ''Η νίκη του Καλλιμάχου'' στο Μουσείο Ακρόπολης για πρώτη φορά συναρμολογημένο

Η ''Νίκη του Καλλιμάχου'' όπως παρουσιαζόταν στο παλαιό Μουσείο Ακρόπολης, αποτελούμενη από δύο κυρίως τμήματα, που είχαν βρεθεί κατά τις ανασκαφές στον Ιερό Βράχο.

Το περίφημο μνημείο ''Η νίκη του Καλλιμάχου'' θα παρουσιαστεί, για πρώτη φορά συναρμολογημένο, στο Μουσείο Ακρόπολης, στο πλαίσιο εκδηλώσεων για τη μάχη του 490 π.Χ.

Η ''Νίκη του Καλλιμάχου'', το αναθηματικό μνημείο που στήθηκε στην Ακρόπολη της Αθήνας μετά τη Μάχη του Μαραθώνα, όπου ο Αθηναίος πολέμαρχος έπεσε γενναία μαχόμενος, πρόκειται να παρουσιασθεί για πρώτη φορά συναρμολογημένο από όλα τα υπάρχοντα θραύσματά του, σε τελετή που θα γίνει την ερχόμενη Τρίτη στη 1 μετά το μεσημέρι στο Μουσείο Ακρόπολης.

Πρόκειται για μία από τις βασικές εκδηλώσεις του Υπουργείου Πολιτισμού & Τουρισμού για την επέτειο των 2.500 ετών από τη μάχη που άλλαξε τη ροή της ευρωπαϊκής ιστορίας, οι άλλες τρεις είναι η Έκθεση ''Δημοκρατία και η Μάχη του Μαραθώνα'', που θα εγκαινιασθεί το Σάββατο 23 Οκτωβρίου στο Ζάππειο Μέγαρο, οι παραστάσεις της Εθνικής Λυρικής Σκηνής με την όπερα του Παύλου Καρρέρ ''Μαραθών-Σαλαμίς'' (από 29 Οκτωβρίου) και το ''Μarathon Ρroject'' (31 Οκτωβρίου), ένας μαραθώνιος σκέψης και έκφρασης καλλιτεχνών και διανοουμένων στο Μουσείο Ακρόπολης, με συμμετέχοντες διάσημα ονόματα.

Χρωμολιθογραφία του Σ.Χρηστίδη που εικονίζει τη Νίκη να στεφανώνει τους Ολυμπιονίκες του Μαραθωνίου το 1896, Σπύρο Λούη και τον Καναδό Μ.Δ. Σέρινγκ

Φόρος τιμής από την πόλη της Αθηνάς στον ήρωα Καλλίμαχο, έναν από τους δέκα στρατηγούς, η ψήφος του οποίου μάλιστα έκανε τη διαφορά στην απόφαση της σύγκρουσης με τους Πέρσες το 490 π.Χ., ήταν το μνημείο που διασώθηκε ως σήμερα, σπασμένο σε δύο κύρια κομμάτια αλλά και σε πολλά θραύσματα. Σε παριανό μάρμαρο είχε σμιλευθεί αυτή η Νίκη, της οποίας λείπει το κεφάλι, καθώς και μικρό τμήμα του βραχίονα και του κορμού, ενώ σαφή είναι τα ίχνη από τα σημεία στερέωσης του περιδέραιου και των φτερών της αλλά και της μανίας αυτών που ήθελαν να την καταστρέψουν (πιθανώς οι Πέρσες το 480 π.Χ.).

Σε ύψος πέντε μέτρων έφθανε το μνημείο μαζί με τον κίονα, ο οποίος έφερε και επιγραφή. Και έτσι ακριβώς πρόκειται να στηθεί εκ νέου στην τεράστια αίθουσα των αρχαϊκών γλυπτών του μουσείου, μετά τη συγκόλληση των θραυσμάτων και την αναστήλωση του κίονα, που υλοποίησε ο καθηγητής κ.Μανόλης Κορρές. Η τελική εργασία μάλιστα θα γίνει μέσα στην αίθουσα δεδομένου του ύψους του μνημείου.

Πηγή: Το Βήμα

Νέο Αρχαιολογικό Μουσείο Άργους Ορεστικού

Οι αρχαίοι Ορεστές, οι κάτοικοι του οροπεδίου που σχηματίζεται ανάμεσα στο Βόιο και τις Πρέσπες, τον Γράμμο και το Βίτσι, κατάφεραν να διατηρήσουν για περισσότερα από 1.000 χρόνια σε μεγάλο ή μικρότερο βαθμό την πολιτική τους αυτονομία, αλλά και την πολιτιστική τους ταυτότητα, παρά τις κοσμογονικές αλλαγές της ιστορικής τους μοίρας.

Αυτή την ιστορία με αποκαλυπτικές λεπτομέρειες διηγούνται τα εκθέματα του νέου Αρχαιολογικού Μουσείου Άργους Ορεστικού, το οποίο αποτελεί κόσμημα για όλη τη δυτική Μακεδονία.

Ξεχωριστό εύρημα-έκθεμα του μουσείου αποτελεί μία ασπίδα που αναγράφει τη γενική πτώση ''Αυδωλέοντος'' και αποτελεί τη μοναδική απόδειξη ότι και οι Παίονες, οι αρχαίοι κάτοικοι του νότιου τμήματος της Π.Γ.Δ.Μ., είχαν σχηματίσει σώμα φάλαγγας κατά τα πρότυπα της μακεδονικής, στις αρχές του 3ου αιώνα π.Χ., ώστε να μπορέσουν να την αντιμετωπίσουν.

''Ο εξελληνισμός τους είχε προχωρήσει τόσο, ώστε, όχι μόνο στα νομίσματά τους αλλά ακόμα και στις ασπίδες τους έφεραν περήφανα το όνομα του βασιλιά τους στην ελληνική γλώσσα'', ανέφερε ο Χαράλαμπος Τσούγγαρης, αρχαιολόγος της ΙΖ’ Εφορείας Προϊστορικών και Κλασσικών Αρχαιοτήτων.

Η μαρμάρινη σφίγγα που βρέθηκε κοντά στην Πεντάβρυσο Καστοριάς, χρονολογείται στο 470 π.Χ., ήταν τοποθετημένη στην κορυφή επιτύμβιας στήλης και αποτελεί μοναδικό εύρημα για τη Βόρειο Ελλάδα.

Για τον προϊστάμενο της ΚΘ’ Ε.Π.Κ.Α., Κώστα Σουέρεφ, το μουσείο αποτελεί ''νέο πόλο έλξης και βοηθά ώστε να κατανοήσουμε την ιστορία, που μέχρι τώρα ξέραμε διάσπαρτα κομμάτια της''.

Το μουσείο του Άργους Ορεστικού διαρθρώνεται σε τέσσερις ενότητες. Στην πρώτη καταγράφεται η προϊστορία των Ορεστών από τα ομηρικά χρόνια και ως περίπου το 550 π.Χ., όπου φαίνεται να είναι οργανωμένοι σε ένα χαλαρό σύνολο συγγενικών γενών που ασχολούνται κυρίως με την κτηνοτροφία.

Στο επόμενο στάδιο, από το 550 π.Χ. έως το 359 π.Χ. η Ορεστίδα μετασχηματίζεται σε ανεξάρτητο βασίλειο και ξεκινά εμπορικές επαφές με τη Νότια Ελλάδα, αρχικά με την Κόρινθο και τις αποικίες της.

Η τρίτη ενότητα αφορά τους Παίονες και η τέταρτη ξεκινά το 200 π.Χ. όταν η Ορεστίδα υποτάσσεται στους Ρωμαίους, οι οποίοι αντί να καταργήσουν την αυτονομία της, τη χαρακτηρίζουν ελεύθερη περιοχή!

Το νέο μουσείο καταλαμβάνει έκταση 600 τ.μ. στο Πολιτιστικό Κέντρο Άργους Ορεστικού, που παραχωρήθηκε στο ΥΠ.ΠΟ.Τ.

Στοιχεία από: Έθνος, Ελευθεροτυπία

Εγκαινιάσθηκε το Αρχαιολογικό Μουσείο Άρτας

Η πρωτεύουσα του βασιλιά Πύρρου, η σηµαντικότερη αποικία των Κορινθίων στη Βορειοδυτική Ελλάδα µαζί µε την Κέρκυρα, η Αµβρακία (η σηµερινή Άρτα) αποκτά νέο µουσείο.

Στα 500 τετραγωνικά εκθεσιακών χώρων, από 1.775 τ.µ. που καλύπτει το νεόδµητο µουσείο, οι επισκέπτες θα έχουν την ευκαιρία να δουν ευρήµατα κυρίως από την Αµβρακία και τα νεκροταφεία της και λιγότερα από ανασκαφές από τις γύρω περιοχές.

Στον Προθάλαμο της Αίθουσας Α παρουσιάζεται η Ιστορία της αρχαιολογικής έρευνας στην Άρτα και οι χρόνοι πριν την ίδρυση της Αμβρακίας (Παλαιολιθική περίοδος, Εποχή Χαλκού, Γεωμετρικοί χρόνοι), μέσα από αντιπροσωπευτικά δείγματα τέχνης της κάθε περιόδου.

Το μεγαλύτερο τμήμα της Αίθουσας Α είναι αφιερωμένο στο Δημόσιο Βίο των Αμβρακιωτών και τις διαφορετικές εκφάνσεις του, όπως οι πολιτικοί θεσμοί, η οικονομία, το εμπόριο, ο πολεοδομικός σχεδιασμός, τα δημόσια κτίρια, η ψυχαγωγία και η δημόσια λατρεία, με την έκθεση-παρουσίαση χαρακτηριστικών κατά περίπτωση αρχαιοτήτων, όπως λ.χ. λίθινα ψηφίσματα, χάλκινα και αργυρά νομίσματα, εισηγμένα πήλινα αγγεία, πήλινα ειδώλια από τοπικά εργαστήρια κοροπλαστικής κ.ά.

Παρουσιάζεται επίσης η λατρεία και τα ιερά εκτός των τειχών της Αμβρακίας αλλά και τα όμορα με αυτήν φύλα (Αθαμάνες, Αμφιλόχιοι κ.α.). Ιδιαίτερη μνεία γίνεται στον πιο σημαντικό τειχισμένο οικισμό των Μολοσσών, το Όρραον.

Στο τέλος της Αίθουσας Α, επιχειρείται προσπάθεια ανασύστασης της εικόνας ενός αρχαίου νεκροταφείου, με τους πιο αντιπροσωπευτικούς τύπους τάφων και επιταφίων στηλών σε όλη τη διάρκεια ζωής της πόλης. Η αναφορά στα Νεκροταφεία της Αμβρακίας συνεχίζεται και στην επόμενη Αίθουσα, όπου παρουσιάζεται το ''Πολυάνδριο'', το δημόσιο σήμα που ίδρυσε η πόλη για να τιμήσει νεκρούς μαχητές της. Εκτίθενται επίσης αντιπροσωπευτικά σύνολα κτερισμάτων -αγαπημένα αντικείμενα στη ζωή που συνόδευαν τους νεκρούς στην τελευταία τους κατοικία- καλύπτοντας μεγάλο φάσμα από τους αρχαϊκούς έως και τους ρωμαϊκούς χρόνους, ενώ η ενότητα ολοκληρώνεται με σύντομη αναφορά στα ταφικά έθιμα και τις επικρατούσες ταφικές πρακτικές.

Στην επόμενη Αίθουσα του Μουσείου, που είναι αφιερωμένη στις οικίες της Αμβρακίας, επιχειρείται προσπάθεια απόδοσης μίας οικίας, με την παρουσίαση των πιο αντιπροσωπευτικών της χώρων (οίκος, λουτρό, ανδρώνας, γυναικωνίτης, αυλή) καθώς και των πιο σημαντικών δράσεων, που λάμβαναν χώρα σε αυτή (''εγκαίνιο'', οικιακή λατρεία, μαγείρεμα, ύφανση κ.α.).

Το τέλος της Αίθουσας αλλά και της Έκθεσης είναι αφιερωμένο στο τέλος της Αμβρακίας. Στην έξοδο από την Αίθουσα, τρεις χαρακτηριστικές φωτογραφίες συνδέουν την αρχαία Αμβρακία με τη βυζαντινή, οθωμανική και σύγχρονη πόλη της Άρτας.

Τέλος στο αίθριο του µουσείου εκτίθενται επιτάφιες στήλες από τα νεκροταφεία της Αµβρακίας, στον δε περιβάλλοντα χώρο έχει ανακατασκευαστεί τµήµα δρόµου µε αρχαίες οικίες, συστάδα κιβωτιόσχηµων τάφων και τµήµα εγκαταστάσεων ελαιοτριβείου.

Ιστορία - Αρχαία Αμβρακία

Η Αμβρακία που κατά την αρχαιότητα υπήρξε μια από τις σημαντικότερες πόλεις της Ελλάδας ήταν κτισμένη στον ποταμό Άραχθο στην ίδια θέση με τη σημερινή Άρτα. Ήταν η σημαντικότερη αποικία των Κορινθίων στη βορειοδυτική Ελλάδα.

Αρχαίοι συγγραφείς αποκαλούν την περιοχή της Αμβρακίας Δρυοπίδα. Το τοπωνύμιο Αμβρακία οφείλεται κατά τη μυθολογία στον Άμβρακα, γιο του Θεσπρωτού ή στην Αμβρακία, θυγατέρα του Μελανέα, βασιλιά των Δρυόπων ή του Αυγείου της Ήλιδας ή του Φόρβαντα, γιου του Ήλιου. Ανάμεσα στους Αθαμάνες των Τζουμέρκων και των Κασσωπαίων της Πρέβεζας, ζούσαν ανάμικτα Αθαμάνες, Κασσωπαίοι, Μολοσσοί και άποικοι, στο τρίγωνο μεταξύ Λούρου, Αράχθου και Αμβρακικού κόλπου. Στο 625 π.Χ. οι Κορίνθιοι με αρχηγό τους τον Γόργο, γιο του Κυψέλου, του τυράννου της Κορίνθου, ίδρυσαν αποικία στις όχθες του Άραχθου ποταμού αφού έδιωξαν τους ντόπιους Δρύοπες και τείχισαν την Αμβρακία. Η πόλη αριθμούσε γύρω στους 100.000 κατοίκους και γνώρισε μεγάλη ακμή από την ίδρυση της μέχρι τον 2ο αι. π.Χ.

Η Αμβρακία ως κορινθιακή αποικία γνώρισε μεγάλη οικονομική άνθηση και ναυτική ισχύ όπως προκύπτει από τα αρχαία κείμενα και τα αρχαιολογικά ευρήματα. Διέθετε ένα από τα καλύτερα πολεοδομικά συστήματα της αρχαιότητας. Ονομαστά ήταν επίσης τα γυναικεία αμβρακιώτικα υποδήματα γνωστά σε όλη την Ελλάδα με το όνομα Αμβρακίδες.

Κατά τους Περσικούς πολέμους έλαβε μέρος με επτά πλοία στη ναυμαχία της Σαλαμίνας και με πεντακόσιους οπλίτες στη μάχη των Πλαταιών. Κατά τον Πελοποννησιακό πόλεμο συμμάχησε με τους Λακεδαιμονίους, αλλά οι 3.000 οπλίτες της ηττήθηκαν τον χειμώνα του 426 π.Χ. στη μάχη των Όλπων από τους εχθρούς τους Ακαρνάνες που ήταν σύμμαχοι των Αθηναίων και καταστράφηκε από το στρατηγό Δημοσθένη.

Αργότερα, συμμάχησε με τους Αθηναίους για να προστατευτεί από τους Μακεδόνες του Φιλίππου. Ωστόσο το έτος 338 π.Χ. ο Φίλιππος Β΄ κατέλαβε την πόλη, λίγο πριν τη μάχη της Χαιρώνειας. Μετά το θάνατο του Φιλίππου Β΄ οι Αμβρακιώτες έδιωξαν τους Μακεδόνες, αλλά τους κατέλαβε και πάλι αργότερα ο γιος του Κασσάνδρου Αλέξανδρος. Το 295 π.Χ. η Αμβρακία παραχωρήθηκε από τους Μακεδόνες στον Πύρρο, ο οποίος την έκανε πρωτεύουσα του βασιλείου του κι από αυτή εξορμούσε για τις εκστρατείες του στη λοιπή Ελλάδα και την Ιταλία. Ο Πύρρος γέμισε την Αμβρακία με μνημειώδη κτίσματα, ναούς, αγάλματα και ζωγραφικούς πίνακες.

Το 189 π.Χ., μετά από την εξέγερση κατά των Ρωμαίων, πολιορκείται από τον ύπατο της Ρώμης Μάρκο Φλούβιο. Τέλος, με τη φιλική παρέμβαση του Περιάνδρου, βασιλιά των Αθαμάνων, η πόλη παραδίδεται (187 π.Χ.) στο Φλούβιο. Ο Φλούβιος, αφού επικράτησε σε όλη την περιοχή, λεηλάτησε την Αμβρακία, αρπάζοντας πολλά από τα έργα τέχνης για τη Ρώμη.

Επί Αιμίλιου Παύλου, υποδουλώνεται όλη η Ήπειρος στους Ρωμαίους (167 π.Χ.), ενώ λεηλατούνται και καταστρέφονται οι πόλεις της. Η Αμβρακία καίγεται και γκρεμίζονται τα τείχη της. Ο περιηγητής Παυσανίας, που πέρασε αργότερα, βρήκε πέτρες σε χορταριασμένο τόπο. Μετά από 1.000 χρόνια, στη θέση της κτίστηκε η σημερινή Άρτα. Η Αμβρακία είχε οχυρωμένο λιμάνι, τον Άμβρακο για διέξοδο προς τον Αμβρακικό κόλπο. Ο Οκταβιανός Αύγουστος για να ενισχύσει τη Νικόπολη με πληθυσμό, μετέφερε υποχρεωτικά τους κατοίκους της Αμβρακίας στη Νικόπολη μετά το 31 π.Χ.

Διάσημοι Αμβρακιώτες ήταν ο γλύπτης Πολύστρατος που έζησε τον 6ο αι. π.Χ., ο μουσικός Επίγονος και ο ποιητής της Μέσης Κωμωδίας Επικράτης. Ο Παυσανίας αναφέρει επίσης τον Αμβρακιώτη Ολυμπιονίκη Λέοντα που νίκησε στην 96η Ολυμπιάδα.

Στοιχεία από: Τα Νέα, Υπουργείο Πολιτισμού & Τουρισμού

Εγκαινιάστηκε στην Κέρκυρα το Μουσείο Μουσικής ''Νικόλαος Χαλικιόπουλος Μάντζαρος'' αφιερωμένο στη δράση της Φιλαρμονικής Εταιρείας

Εγκαινιάστηκε το Μουσείο Μουσικής ''Νικόλαος Χαλικιόπουλος Μάντζαρος'', αφιερωμένο στη δράση της Φιλαρμονικής Εταιρείας Κέρκυρας.

Μουσικά όργανα εποχής, προσωπογραφίες, μαθητολόγια, φωτογραφικό υλικό, παρτιτούρες, σπάνια ηχητικά ντοκουμέντα είναι μερικά μόνο από όσα μπορεί να δει και να ακούσει ο επισκέπτης του Μουσείου Μουσικής ''Νικόλαος Χαλικιόπουλος Μάντζαρος'' της ιστορικής Φιλαρμονικής Εταιρείας Κέρκυρας, το οποίο άνοιξε τις πύλες του μόλις πριν από μερικές ημέρες. Το μουσείο, μοναδικό στο είδος του στη χώρα μας, βρίσκεται στον πρώτο όροφο του κτιρίου της Φιλαρμονικής και τα εγκαίνιά του συνέπεσαν με την εφετινή επέτειο των 170 χρόνων από τη γέννηση του ιδρύματος.

''Η ίδρυση του μουσείου αποτελούσε διακαή πόθο της διοίκησης της Φιλαρμονικής Εταιρείας της Κέρκυρας'', εξηγεί ο μουσικολόγος κ. Κώστας Καρδάμης, επιμελητής του μουσείου και του Αρχείου του Ιδρύματος. ''Η ιδέα γεννήθηκε το 2000. Τέσσερα χρόνια αργότερα, το Πολιτιστικό Ιδρυμα της Τράπεζας Πειραιώς προσέφερε τη μουσειολογική μελέτη. Το επόμενο βήμα ήταν η εξεύρεση των απαιτούμενων χρημάτων. Τελικά, το κόστος έφθασε στις € 500.000, ποσό προερχόμενο από ευρωπαϊκά προγράμματα και το Υπουργείο Πολιτισμού & Τουρισμού''.

Τo μoυσείο επιχειρεί να σκιαγραφήσει την πορεία της Φιλαρμονικής Εταιρείας Κέρκυρας μέσα στους περίπου δύο αιώνες αδιάκοπης δράσης της προσφέροντας την ευκαιρία στους ερευνητές αλλά και στο ευρύ κοινό να έρθουν σε επαφή με τις απαρχές της μουσικής ζωής στα Επτάνησα- και κατ΄ επέκταση στην Ελλάδα- τον 19ο αιώνα.

Παράλληλα, το μουσείο τιμά με την ονομασία του τον πρώτο καλλιτεχνικό διευθυντή του Ιδρύματος Νικόλαο Χαλικιόπουλο Μάντζαρο (1795-1872), συνθέτη του εθνικού ύμνου, ο οποίος υπήρξε η ψυχή της Φιλαρμονικής Εταιρείας Κερκύρας, φέροντας τον τίτλο του ''ισοβίου προέδρου και διευθυντή της Μουσικής''.

Το μουσείο αποτελείται από πέντε θεματικές ενότητες, οι οποίες απεικονίζουν τις δραστηριότητες και την ιστορία του ιδρύματος: η ίδρυση, η διοίκηση και η οργάνωση, το εκπαιδευτικό έργο, οι συναυλίες, η μπάντα, τα πρόσωπα και τα έργα τους. Ανάμεσα στα εκθέματα ξεχωρίζουν οι παρτιτούρες του Μάντζαρου, του Σπυρίδωνα Σαμάρα, του Παύλου Καρρέρ κ.ά., η συλλογή με μουσικά όργανα εποχής, ενθυμήματα του αρχιμουσικού Σπυρίδωνα Δουκάκη, καθώς και εικαστικά έργα καλλιτεχνών όπως ο Σπ.Προσαλένδης και ο Άγγελος Γιαλλινάς.

170 χρόνια Ιστορίας

Η Φιλαρμονική Εταιρεία Κέρκυρας, γνωστή στο νησί ως ''Παλαιά Φιλαρμονική'', ιδρύθηκε τον Σεπτέμβριο του 1840 από περίοπτα μέλη της κερκυραϊκής κοινωνίας. Η γέννησή της εναρμονίστηκε με το γενικό κλίμα ίδρυσης λεσχών και εταιρειών που ανθούσε εκείνη την εποχή στην Ευρώπη.

Αφορμή για την ίδρυσή της φαίνεται ότι έδωσε η απόφαση της αγγλικής διοίκησης να παύσει η αγγλική στρατιωτική μπάντα να συνοδεύει τις λιτανείες του Αγίου Σπυρίδωνα, πολιούχου του νησιού. Μετά τον Μάντζαρο, εκλεκτοί Κερκυραίοι διετέλεσαν πρόεδροι της Φιλαρμονικής, όπως ο Ανδρέας Μουστοξύδης, ο Πέτρος Βράιλας-Αρμένης και ο Άγγελος Γιαλλινάς.

Η μπάντα της Φιλαρμονικής ήταν εκείνη που απέδωσε πρώτη τον Εθνικό Ύμνο αλλά και τον Ολυμπιακό Υμνο του Κερκυραίου Σπυρίδωνα Σαμάρα το 1896 στους πρώτους Ολυμπιακούς Αγώνες στο Καλλιμάρμαρο Στάδιο της Αθήνας.

Φιλαρμονική Εταιρεία Κέρκυρας

Μουσείο Μουσικής ''Νικόλαος Χαλικιόπουλος Μάντζαρος''

Νικηφόρου Θεοτόκη 10, 491 00, Κέρκυρα

Τηλ.: 26610-392 89, 26610-387 65

http://www.fek.gr/

Το μουσείο είναι ανοιχτό καθημερινά

(από Δευτέρα ως Σάββατο, 09.30-13.30)

Ακολουθεί το επίσημο Φυλλάδιο του Μουσείου

Στοιχεία από: Το Βήμα, Φιλαρμονική Εταιρεία Κέρκυρας

Μουσείο το Κάστρο Χλεμούτσι στην Ηλεία μέσω της Έκθεσης ''Η εποχή των ιπποτών-Οι Σταυροφόροι στον Μοριά''

Η θολωτή αίθουσα στο φράγκικο Κάστρο Χλεμούτσι / Château de Clermont, κοντά στην Κυλλήνη, στεγάζει το πρώτο Μουσείο στην Ελλάδα για τους Σταυροφόρους. Χτισμένο τον 13ο αιώνα από τους ηγεμόνες του πριγκιπάτου της Αχαΐας, το νέο αξιοθέατο της Πελοποννήσου, λειτουργεί ως μουσείο πλέον φιλοξενώντας την Έκθεση ''Η εποχή των ιπποτών-Οι Σταυροφόροι στον Μοριά''.

Η έκθεση επικεντρώνεται στην ενδιαφέρουσα και κρίσιμη ιστορικά περίοδο του Πριγκιπάτου της Αχαϊας (13ος-15ος αι. μ.Χ.), στην οποία εντάσσεται και το κέλυφος του μουσειακού χώρου, το κάστρο Χλεμούτσι. Στόχος της είναι η προβολή της Φραγκοκρατίας στη μεσαιωνική Ελλάδα με έμφαση στη φράγκικη Ηλεία, μέσω του πλούσιου αρχαιολογικού αποθέματος, που προέρχεται κυρίως από ανασκαφές σε μεσαιωνικές θέσεις της περιοχής. Η έκθεση αρθρώνεται σε ενότητες και υποενότητες, με τον επισκέπτη να μπορεί να ακολουθήσει διαφορετικές πορείες χωρίς τον κίνδυνο να απολέσει το νήμα της αφήγησης.

Στην πρώτη ενότητα παρουσιάζεται το Κάστρο Χλεμούτσι / Château de Clermont ως ενδιαίτημα του πρίγκιπα και σύμβολο ισχύος του ηγεμόνα, καθώς και η σχέση του με τη γαλλική οχυρωματική της εποχής του Βασιλιά Philippe-Auguste. Αναλύεται η οργάνωση του χώρου της λατινικής ηγεμονίας, το δίκτυο των κάστρων και των οικισμών της μεσαιωνικής Ηλείας, με ιδιαίτερη βαρύτητα στη Γλαρέντζα, η γοτθική μοναστηριακή αρχιτεκτονική και οι δυτικές επιδράσεις στην ορθόδοξη ναοδομία.

Η δεύτερη ενότητα ταξιδεύει τον επισκέπτη στον κόσμο των ιπποτών, στο πολιτικό και κοινωνικό τους σύστημα, στις ιδέες και στις αντιλήψεις τους. Παρουσιάζει την έλευση των Φράγκων σταυροφόρων στην Ελλάδα και την ίδρυση του Πριγκιπάτου της Αχαϊας, ενώ γίνεται αναδρομή στο δυναστικό οίκο των Βιλλεαρδουίνων και στους υπόλοιπους ηγεμόνες του Πριγκιπάτου.

Στην τρίτη ενότητα αναπτύσσεται ένα παράδειγμα γοτθικού ναού στο Πριγκιπάτο, ο ναός του Αγ.Φραγκίσκου στη Γλαρέντζα. Γίνεται αναφορά στη διακόσμηση (γοτθική ζωγραφική και γλυπτική), στη λειτουργία του ναού, αλλά και σε θέματα πίστης και δογμάτων. Παρουσιάζονται ταφικά έθιμα και ταφικές πρακτικές, ενώ παράλληλα αξιοποιείται ένα αποκατεστηθέν ερμάριο με αναπαράσταση της αρχικής χρήσης του.

Η τέταρτη ενότητα ξεναγεί τον επισκέπτη στον κόσμο της καθημερινότητας την εποχή των Σταυροφόρων, μέσα από υποενότητες όπως οι δραστηριότητες των κατοίκων του φραγκοκρατούμενου Μοριά, η οργάνωση της οικίας και η οικοσκευή, ο ιδιωτικός χώρος και η ψυχαγωγία, το μεσαιωνικό τραπέζι και η κουζίνα, με την εστία και την αποθήκη.

Η πέμπτη ενότητα αναφέρεται στην οικονομία και στο εμπόριο, στη θέση του Πριγκιπάτου στη μεσαιωνική οικουμένη και στις εξωτερικές σχέσεις του, παρουσιάζοντας την εμπορική του δραστηριότητα με Ανατολή και Δύση.
Γίνεται εκτενής αναφορά στο νομισματοκοπείο της Γλαρέντζας, στην νομισματική παραγωγή και κυκλοφορία, στις αποκρύψεις θησαυρών, στις απομιμήσεις και ακυρώσεις των νομισμάτων.

Κάστρο Χλεμούτσι - Ιστορία

Το Χλεμούτσι βρίσκεται στο χωριό Κάστρο του Δήμου Κυλλήνης, στο δυτικότερο ακρωτήριο της Πελοποννήσου. Καθώς είναι χτισμένο στην κορυφή ενός λόφου, δεσπόζει στην πεδιάδα της Ηλείας.

Το κάστρο ιδρύθηκε το 1220-1223 από τον ηγεμόνα Γοδεφρείδο Α΄ Βιλλεαρδουίνο (Geoffroi de Villehardouin Ι) και αποτέλεσε το ισχυρότερο φρούριο του φράγκικου Πριγκηπάτου της Αχαΐας, που γνώρισε ιδιαίτερη ακμή κατά την εποχή των Βιλλεαρδουίνων. Για να μπορέσει να πραγματοποιήσει την κατασκευή του ο Γοδεφρείδος ήρθε σε σύγκρουση με τον καθολικό κλήρο της Αχαΐας και χρησιμοποίησε τις προσόδους για την οικοδόμησή του.

Το νέο κάστρο ονομάστηκε από τους ιδρυτές του Château de Clermont, στα ελληνικά κατά παραφθορά Χλεμούτσι, ενώ οι Ενετοί αργότερα το αποκαλούσαν Castel Tornese, επειδή θεωρήθηκε λανθασμένα πως εδώ βρισκόταν το φράγκικο νομισματοκοπείο των τορνεσίων.

Χτισμένο σε θέση στρατηγική, με εκτεταμένη θέα στον κάμπο της Ηλείας και στο Ιόνιο πέλαγος, προστάτευε την πρωτεύουσα του πριγκιπάτου Ανδραβίδα και το σημαντικό λιμάνι της Γλαρέντζας (Clarence).

Μετά το θάνατο του Γουλιέλμου Βιλλεαρδουίνου ακολουθεί μια περίοδος αναταραχών, ξεσπούν έντονες διαμάχες για την διαδοχή στην ηγεμονία και σταδιακά το πριγκηπάτο οδηγείται στην παρακμή. Το Χλεμούτσι γίνεται αντικείμενο διεκδικήσεων μεταξύ διαφόρων ευγενών. Σ' αυτό φυλακίζεται και πεθαίνει η Μαργαρίτα της Άκοβα, επειδή θεωρήθηκε υπεύθυνη για την διεκδίκηση του Μοριά από τον Φερδινάνδο της Μαγιόρκα (Ferran de Mallorca) και την έλευση των Καταλανών που κατέλαβαν το κάστρο το 1315.

Το Χλεμούτσι ανακαταλαμβάνεται από τους Φράγκους και παραμένει στην κατοχή τους μέχρι τις αρχές του 15ου αιώνα, όταν πέρασε στα χέρια του Κάρολου Τόκκου (Carlo I Tocco), κόμη της Κεφαλονιάς και Δεσπότη της Ηπείρου.

Το 1427 περιήλθε ειρηνικά στον Κωνσταντίνο Παλαιολόγο, μετά τον γάμο του με την κόρη του Τόκκου και αυτός το χρησιμοποίησε ως στρατιωτικό και διοικητικό του κέντρο. Το 1460 το κάστρο κατελήφθη από τους Τούρκους και το 1667 από τους Ενετούς, που το κράτησαν στην κατοχή τους ως το 1715, όταν ξαναπέρασε στα χέρια των Τούρκων.

Φαίνεται όμως πως το Χλεμούτσι έχει αρχίσει να χάνει το σημαντικό του ρόλο στην άμυνα της περιοχής, ήδη από το τέλος της Φραγκοκρατίας. Το 1701 ο Grimani προτείνει την καταστροφή του. Η θέση του δεν εξυπηρετούσε τα συμφέροντα των Ενετών, που σχετίζονταν με τη θάλασσα, ενώ το ήδη παλιό κάστρο απαιτούσε εκτεταμένες εργασίες για την επισκευή και τον εκσυγχρονισμό του.

Το Χλεμούτσι έμεινε στην κατοχή των Τούρκων μέχρι την Επανάσταση του 1821. Σημαντική καταστροφή υπέστη κατά τον βομβαρδισμό μέρους του το 1826 από τον Ιμπραήμ που κατέστρεψε ένα πύργο του εσωτερικού περιβόλου και το τείχος κοντά σε αυτόν, υποδηλώνοντας πως το κάστρο έπαιξε κάποιο ρόλο κατά την Ελληνική Επανάσταση.

Οικόσημο Γοδεφρείδου Α΄ Βιλλεαρδουίνου

 Πριγκιπάτο της Αχαϊας

Στοιχεία από: Καθημερινή, Υπουργείο Πολιτισμού & Τουρισμού

Μουσειακός χώρος οι ταφικές άμαξες στον Τύμβο Μικρής Δοξιπάρας-Ζώνης Έβρου

Επιτόπιο μουσείο και ζώνες προστασίας δημιουργούνται γύρω από τον, μοναδικό στον ελληνικό χώρο, Ταφικό Τύμβο της Μικρής Δοξιπάρας-Ζώνης στον Έβρο όπου έχουν αποκαλυφθεί αρχαίες άμαξες με τα άλογά τους, που ετάφησαν μαζί με τους υψηλού κύρους κατόχους τους.

Στις αρχές του 2ου αιώνα μ.Χ. χρονολογούνται οι πέντε άμαξες με τα τέσσερα μέλη μιας οικογένειας πλούσιων γαιοκτημόνων που εντοπίστηκαν το 2002 από τον αρχαιολόγο κ. Διαμαντή Τριαντάφυλλο. Την απόφαση πήρε το Κεντρικό Αρχαιολογικό Συμβούλιο προκειμένου να διατηρηθεί αλώβητη η περιοχή γύρω από αυτό το εντυπωσιακό εύρημα και να αναδειχθεί φυσικά, όπως απαιτείται.

Οι άμαξες βρίσκονται αυτή τη στιγμή σε ρηχούς λάκκους, ανοιγμένους στο έδαφος, και παρ΄ ότι έχουν κάποιες διαφορές στη διακόσμηση και στα τεχνικά χαρακτηριστικά, εν τούτοις σε όλες διατηρούνται οι άξονες, τα σιδερένια στεφάνια των τροχών, τα περιαξόνια, καθώς και τα άλλα λειτουργικά και διακοσμητικά στοιχεία τους. Οι δύο μάλιστα διατηρούν και κάποια ίχνη ξύλου. Τα σύνολα αυτά θα ξαναστηθούν στο μουσείο, ενώ στη θέση όπου αποκαλύφθηκαν θα τοποθετηθούν εκμαγεία. Ο κ. Τριαντάφυλλος εξάλλου πρόκειται να συνεχίσει την αρχαιολογική έρευνα σε διπλανό αγρό, όπου έχουν εντοπισθεί μεταλλικά τμήματα αμαξών.

Ταφές αλόγων, στην προκειμένη περίπτωση και ενός σκύλου, δίπλα στους ιδιοκτήτες τους έχουν εντοπισθεί άλλες δύο φορές σε ανασκαφές ταφικών τύμβων της αυτοκρατορικής περιόδου στη Βουλγαρία, σε μικρή απόσταση από τα ελληνικά ευρήματα. Είναι σαφές ότι πρόκειται για ταφικό έθιμο της περιοχής και της εποχής, σύμφωνα με το οποίο οι νεκροί τοποθετούνταν επάνω στις άμαξες που τις έσερναν τα άλογα για να μεταφερθούν στον χώρο της ταφής, εκεί όπου θανατώνονταν και τα ζώα για να συνοδεύσουν τους κυρίους τους στον άλλον κόσμο. Χαρακτηριστικό της μοναδικότητας του ευρήματος μάλιστα είναι το γεγονός ότι στην Ελλάδα έχουν βρεθεί ως τώρα μόνο μεμονωμένα εξαρτήματα αμαξών σε τάφους.

Πηγές: Το Βήμα, Mikri Doxipara-Zoni Excavation

Ανακαλύφθηκε πρωτότυπο ελληνιστικό άγαλμα στην Πλατιάνα Ηλείας

Ένα άγαλμα, μια γυναικεία μαρμάρινη κεφαλή, ένθετη σε ενδεδυμένο άνω κορμό από πωρόλιθο συγκαταλέγεται ανάμεσα στα ευρήματα που αποκαλύφθηκαν σε μνημειώδη ελληνιστικό τάφο στη Ν.Δ. Πλαγιά της Πλατιάνας στην Ηλεία.

Τα ευρήματα αυτά ρίχνουν φως στον τρόπο ζωής και τα έθιμα ταφής των κατοίκων της περιοχής κατά τον 4ο και 3ο αι. π.Χ. Στις ανατολικές υπώρειες της ακρόπολης της Πλατιάνας (θέση ''Αλώνι Μπολιάρη'') ερευνήθηκε ναόσχημο κτίσμα, το οποίο απέδωσε λίγα ευρήματα, αλλά προφανώς εντάσσεται σε περιοχή με δημόσια ιερά κτίσματα της ακρόπολης αυτής, η οποία δεν έχει ακόμη ερευνηθεί συστηματικά.

Τα παραπάνω είναι μερικά από τα ευρήματα των ανασκαφών της Ζ' Εφορείας Προϊστορικών και Κλασικών Αρχαιοτήτων Ολυμπίας το 2009, που ανακοινώνει απόψε η προϊσταμένη της κ. Γία Χατζή.

Επίσης μεγάλος μυκηναϊκός τάφος αποκαλύφθηκε σε μικρή απόσταση από τα όρια του κηρυγμένου αρχαιολογικού χώρου Βαρθολομιού (θέση ''Κατσίβερη'').

Στο πλαίσιο των αρδευτικών εργασιών του Δήμου Ανδραβίδας (θέση ''Αγ. Νικόλαος'') ερευνήθηκε αποθέτης της ύστερης αρχαιότητας (3ος-4ος αι. μ.Χ.). Ημικυκλικό στηθαίο στο οποίο κατέληγε πήλινος αγωγός μεταφοράς ύδατος αποκαλύφθηκε στην περιοχή ''Παλιώλενα'' (θέση ''Βρύσες''). Δύο νέοι θαλαμωτοί τάφοι ερευνήθηκαν στο γνωστό μυκηναϊκό νεκροταφείο του Μάγειρα (περιοχή Ολυμπίας).

Τέσσερις ταφικοί πίθοι σχετικά μεγάλων διαστάσεων αποκαλύφθηκαν μετά από σύντομη σωστική ανασκαφική έρευνα πλησίον της πόλης Κρέστενας. Το λίθινο βάθρο λατρευτικού αγάλματος άγνωστης προς το παρόν θεότητας ή ήρωα αποκαλύφθηκε πλήρως στα Περιβόλια Φιγαλείας, ενώ στον προαύλιο χώρο της Ι.Μ. Αγίου Αθανασίου Κουρούτος (Κουρούτα Αμαλιάδας) κατά τη διάρκεια σωστικής ανασκαφικής έρευνας ήλθε στο φως λουτρικό συγκρότημα ρωμαϊκών, πιθανόν, χρόνων.

Στα επιστημονικά προγράμματα συνεργασίας της Εφορείας συγκαταλέγονται το συνεχιζόμενο ερευνητικό πρόγραμμα μελέτης τοπογραφίας των αρχαίων τριφυλλιακών πόλεων, το νέο ερευνητικό πρόγραμμα στον Κακόβατο Τριφυλλίας, το ανασκαφικό κι ερευνητικό έργο στην Ιερή Άλτι (υπό την αιγίδα του Γερμανικού Αρχαιολογικού Ινστιτούτου Αθηνών).

Παράλληλα η Εφορεία συνέταξε μελέτες για την ανάδειξη των αρχαιολογικών χώρων Φιγαλείας, Κάτω Σαμικού, του λουτρικού συγκροτήματος Σκαφιδιάς και του μυκηναϊκού νεκροταφείου Αγίας Τριάδας.

Τέλος συνεχίστηκε η εκπαιδευτική δράση και οι πολιτιστικές εκδηλώσεις της Εφορείας. Σε συνεργασία με την 6η Εφορεία Βυζαντινών Αρχαιοτήτων ολοκληρώθηκε η σύνταξη των κειμένων και του εποπτικού υλικού που θα πλαισιώνει τα αρχαιολογικά ευρήματα του Μουσείου Πύργου.

 

Αρχαία Ακρόπολη Πλατιάνας

Αρχαιολογικός χώρος Πλατιάνας

Ο ερειπιώνας της αρχαίας πόλης (Τυπανέαι ή Αίπυ), καταλαμβάνει λόφο του όρους Λαπίθας στα νότια του χωριού Πλατιάνα (επαρχία Ολυμπίας).

Η οχυρωμένη, ελλειπτική και μακρόστενη πόλη (μέγιστου μήκους 600μ., πλάτους 200μ.) περιβάλλεται από μία σειρά τειχών, πιθανώς του 4ου ή 3ου αιώνα π.Χ. που σώζονται στο σύνολό τους σε πολύ καλή κατάσταση (σε ορισμένα σημεία γύρω στα 5μ. ύψος). Διαθέτει τρεις μεγάλες πύλες στα Β.Δ., Ν.Δ. και Α., όπου είναι η κύρια πύλη, καθώς και αρκετούς αμυντικούς πύργους, κυρίως ορθογώνιας αλλά και τραπεζιόσχημης κάτοψης. Τα τείχη έχουν κτιστεί από ογκόλιθους κατά το πολυγωνικό σύστημα τοιχοδομίας.

Υποδιαιρείται σε 8 βαθμιδωτά άνδηρα (επίπεδες επιφάνειες), που συγκρατούνται από αναλημματικούς τοίχους, κτισμένους κατά το τραπεζοειδές ή ορθογώνιο σύστημα τοιχοποιίας. Σε ένα από τα άνδηρα αυτά υπάρχει θέατρο του οποίου σώζεται τμήμα της σκηνής και του κοίλου, ενώ σε άλλα διακρίνεται α) η "Ακρόπολη", β) η "Αγορά", με μεγάλη δεξαμενή λαξευμένη στον φυσικό ασβεστολιθικό βράχο και γ) το ανάλημμα του "Ναού". Στο ανατολικό τμήμα υπάρχουν θεμέλια διαφόρων κατασκευών. Πρόκειται μάλλον για σπίτια επιφανών προσώπων.

Η συστηματική ανάδειξη της ακροπόλεως πραγματοποιήθηκε κατά τα έτη 2002-2003 από τη Ζ' Εφορεία Προϊστορικών και Κλασικών Αρχαιοτήτων.

Στοιχεία από: Έθνος, Νομαρχία Ηλείας

Η Φιλοτελική Συλλογή ''Αργοναύτες'' στο Ναυτικό & Ιστορικό Μουσείο Γαλαξειδίου

Φάκελλος αλληλογραφίας από το πρώτο ταξίδι Πειραιά-Νέας Υόρκης

του Υπερωκεάνειου ''Ελλάς''

Το Σάββατο 18 και την Κυριακή 19 Σεπτεμβρίου 2010 στο Ναυτικό & Ιστορικό Μουσείο Γαλαξειδίου, θα πραγματοποιηθεί η τελετή επίσημης προβολής της Φιλοτελικής Συλλογής ''ΑΡΓΟΝΑΥΤΕΣ'', δωρεά Κωνσταντίνου και Ειρήνης Ανιτσά.

Πριν από την πρώτη επίσημη κυκλοφορία του πρώτου γραμματοσήμου στην Ελλάδα (1861), το 1850 η είσπραξη ταχυδρομικών τελών γινόταν κατευθείαν από τον καπετάνιο του πλοίου στο οποίο ο αποστολέας εμπιστευόταν το γράμμα του.

Ο καπετάνιος το παραλάμβανε, έβαζε τη μονογραφή του και καθόριζε το ύψος καταβολής του τέλους ταχυδρόμησης. Με τη δημιουργία των ναυτιλιακών εταιρειών οι εφοπλιστές, θέλοντας να ελέγξουν αυτό το πρόσοδο των πλοίων τους, σοφίστηκαν ένα χαρτάκι το οποίο κολλούσαν στο αποστελλόμενο αντικείμενο. Αυτό υπήρξε η απαρχή του γραμματοσήμου.

Πολλές ιστορίες όπως αυτή ξετυλίγονται μέσα από τα εκθέματα της φιλοτελικής συλλογής ''Αργοναύτες'' που παρουσιάζεται επισήμως αύριο στο Ναυτικό και Ιστορικό Μουσείο Γαλαξειδίου, με προβολές δώδεκα θεματικών ενοτήτων στο Δημοτικό ''Παρθεναγωγείο'' της πόλης.

Σαράντα πέντε χρόνια διήρκεσε η αναζήτηση γραμματοσήμων, φακέλων και σφραγίδων που ζωντανεύουν την ελληνική ναυτική ιστορία, από τον Κωνσταντίνο και την Ειρήνη Ανιτσά. Αποτέλεσμα, να συγκεντρωθεί μια συλλογή με χιλιάδες τμήματα η οποία αποτυπώνει γεγονότα και φωτίζει πρόσωπα που έδρασαν ως επί το πλείστον στη θάλασσα. Και το ζεύγος Ανιτσά αποφάσισε να τη δωρίσει στο Μουσείο του Γαλαξειδίου, έτσι ώστε να μπορούν να τη ''μοιραστούν'' με επισκέπτες, σπουδαστές, μαθητές και ειδικούς.

Χρειάσθηκαν τρία (3) χρόνια εντατικών εργασιών προκειμένου η Συλλογή ''Αργοναύτες'', παγκόσμιας εμβέλειας και μοναδικότητας, να εγκατασταθεί οριστικώς στη μεγάλη Αίθουσα της Ναυτικής Πινακοθήκης του Ναυτικού και Ιστορικού Μουσείου Γαλαξειδίου. Ως γνωστόν, η Ναυτική Πινακοθήκη διαθέτει αξιόλογα έργα Ιταλών και Ελλήνων ζωγράφων, παραγγελία Γαλαξειδιωτών καραβοκύρηδων, την εποχή της μεγάλης άνθησης του Εφοπλισμού στη Γαλαξειδιώτικη Ναυτοπολιτεία.

Το κύριο σώμα της Συλλογής αποτελείται από 45 μεγαλόσχημους τόμους 10.000 περίπου σελίδων φιλοτελικού υλικού ναυτικού ενδιαφέροντος, όπως: Γραμματόσημα, φακέλους, σφραγίδες, ναυτικά έγγραφα και χαίρει παγκοσμίου φήμης. Στις ειδικά διαμορφωμένες προθήκες, οι οποίες προβάλλουν τα μοναδικά εκθέματα της, τοποθετήθηκαν 360 κομμάτια τα οποία έχουν επιλεγεί ώστε να αντιπροσωπεύουν όσο το δυνατό το εύρος, την ποικιλότητα, την εμβέλεια και ιδιαιτέρως τη σπανιότητα της Συλλογής, ώστε να δένουν αρμονικά με τους μοναδικούς πίνακες του χώρου.

Η Συλλογή είναι επισκέψιμη και στην υποδοχή του Μουσείου διανέμεται Οδηγός των εκθεμάτων που έχουν τοποθετηθεί στις προθήκες. Επίσης ένας δεύτερος Οδηγός σας ενημερώνει για την πολυμεσική παρουσίαση της.

 

Μέσα στην αίθουσα της Ναυτικής Πινακοθήκης, σε ειδικά διαμορφωμένο χώρο, ο επισκέπτης έχει την δυνατότητα να επιλέξει και να παρακολουθήσει την προβολή τής συλλογής, μέσω πολυμεσικής (Multimedia) εφαρμογής.

Από τη Συλλογή παρουσιάζονται αποσπάσματα σε βίντεο δώδεκα θεματικές ενότητες όπως: ''Πειρατές'', ''Ιστιοφόρα'', ''Ποντοπόρα Πλοία'', ''Ναυάγια' κλπ. Επίσης σε βίντεο περιλαμβάνεται και η παρουσίαση που πραγματοποιήθηκε στο Πολεμικό Μουσείο Αθηνών με θέμα: ''Το Ελληνικό Πολεμικό Ναυτικό μέσα στους αιώνες''. Πρόκειται για μια ιστορική αναδρομή η οποία ξεκινά από τους Μίνωες και καταλήγει στον Β' Παγκόσμιο Πόλεμο, με ακραίο επιστέγασμα τους ένδοξους, για το Ελληνικό Πολεμικό Ναυτικό, Βαλκανικούς Πολέμους.

Η επίσημη παρουσίαση της Συλλογής ''Αργοναύτες'' θα πραγματοποιηθεί το Σάββατο 18 Σεπτεμβρίου 2010 με προβολή των δώδεκα παραπάνω θεματικών ενοτήτων, στο Δημοτικό Θέατρο ''Παρθεναγωγείο'' Γαλαξειδίου και την Κυριακή 19 Σεπτεμβρίου 2010 στο Μουσείο.

Πληροφορίες

Ναυτικό & Ιστορικό Μουσείο Γαλαξειδίου
τηλ. 22650-415 58, 22650-417 95

Πηγές: Ναυτικό & Ιστορικό Μουσείο Γαλαξειδίου, Το Βήμα